HOE DE VELDWACHTER RECHT SPREUK

De verklaring

De Stichting GOS (Grensoverschrijdende Streektalen) draait ongeveer een half jaar om gegevens te verzamelen uit een groot aantal kernen in Overijssel voor het samenstellen van thematische woordenboeken. Dat zijn woordenboeken met de woordenschat van een bepaald onderwerp.
Er zijn daartoe 73 groepjes in 66 plaatsen gevormd. Eén zo’n groepje wordt gevormd door Gina Geuzinge, Jan Stuiver, Jan Nijensikkens en Jan Dekker. Het eerste onderwerp waarmee we ons hebben beziggehouden is "Het Huis". Aan de orde kwamen o.a. namen van kamers, ramen, deuren, kasten, enz. alsmede verlichting en vloeren. De stichting GOS wordt ondersteund door de Ysselacademie in Kampen en is dan ook ondergebracht in ’t zelfde gebouw.
Ook kregen we eens een opdracht een Oosters verhaal zó te schrijven (in ons dialect), dat het paste in ons taalgebied. Dus de inhoud veranderde nogal, maar de strekking van het verhaal bleef. Ook werd verzocht dit op te sturen, waaraan wij graag voldeden.
Men vond het verhaal zo mooi, dat men ons op een bijeenkomst van de dialectgroepen (regio Zwolle) in ’t stadhuis van Zwolle verzocht het voor te lezen. Ook daar genoot iedereen er ten zeerste van. In de hoop dat U er ook van geniet, is het verhaal in dit orgaan van de HVA opgenomen.

Jan Dekker.


Het verhaal

Hoe de veldwachter recht spreuk.
Op een mooie zomerse dag leup Jan Bléér, een zwarver die zien name te daank’n had an zien hoge stemme, over de Koat. Hi’j was in de loop van de joaren in veule ding’n achteruut egoane, maar hi’j kon nog best roek’n. Vandoar det hi’j al gauw de lucht in de neuze kreeg van een panne soep. Zien neuze achternoa goande kwam hi’j op ’t arf van Griete van Jan Evers. En joawel heur, doar hunk een grote iezer’n panne an een driepote boov’n ’n holtvuurtien. In de panne dreef een dikke Barnevelder met wat siepels en selderie te pruttel’n. Jan had in zien buze nog een dreuge körste stoete, die hi’j veur de dag haald’n en boov’n de grote pot höld. Deur de lekkere daamp worden zien dreuge stoetekörste sam en kwaamp er meer smaak an.
Griete, die deur de roete noar buut’n keek, zag Jan Bléér bi’j heur soep stoan. Op een draffie gunk zi’j d’r op of. "Wat mut det daor bi’j mien soeppot!"
"Och mense", zee Jan " ’t reuk zo barre lekker en mien stoete was zo dreuge en um d’r een beetien smaak an te krieg’n hek um eem boov’n de daamp hôld’n."
" ’t Is mien soep en doar muj ofbliem’n en ie ebt ook niks op ons arf te zuuk’n. Wacht maar eem, wi’j haalt er de veldwachter bi’j. Die löp daor toch net."
Noadat de veldwachter ‘t verhaal van de beide an eheurd had, vreug hi’j an Griete: "Hoe woj d’r nou verder met an?" "Now ", zee Griete: "hi’j hef daamp en smake an de stoete kreeg’n van mien soep en det mut betaald word’n."
"En hoeveule aj dan wel edacht?", vreug de veldwachter.
"Now altied wel twee stuver." De veldwachter zee niks en haald’n twee stuver uut zien buze. Hi’j leut ze in zien haand in de zunne glinster’n en rammel’n d’r eem met en stopp’n ze weer in de buze. Veraldereerd reup Griete: "Die stuvers bint toch veur mi’j!" Woarop de veldwachter zee: "van de daamp en de smaak hef Jan geneut’n en ieje van ’t glinster’n en ’t mooie geluud van de stuvers."
De veldwachter gunk ’t arf weer of. Jan gniezend d’r achter an en Griete bleef gramieterig bi’j de soeppot stoan.

" ’t koppeltien van de Balk" *

* Naam van onze groep.